Bevoegdheid
Juridische context
Het reglement inzake de inname openbaar domein bij het uitvoeren van werken en verhuis schept het algemene kader en stelt de regels vast inzake de behandeling van:
Ontvangsten zijn voorzien in de meerjarenplanning 2026-2031 op RW-BURGZ/0490-00/700560.
Besluit
Enig artikel: De gemeenteraad stelt het reglement inzake inname van openbaar domein bij het uitvoeren van werken en verhuis vast als volgt:
Reglement inzake inname van openbaar domein bij het uitvoeren van werken en verhuis
HOOFDSTUK 1: ALGEMEEN
Artikel 1
Dit reglement stelt regels vast inzake de behandeling van:
Artikel 2: begrippen en aanvraagtermijnen
§1. Voor de toepassing van dit reglement wordt verstaan onder:
- opstellen op de openbare weg van stellingen en werfinrichtingen zoals bouwketen, bouwkranen, bouwliften, hoogwerkers enz.
- tijdelijke opslag van materiaal of materieel
- het plaatsen van voorwerpen zoals containers, betonmolens enz.
- het plaatsen van leidingen
- verhuis
- op vraag van de eigenaar of gebruiker van het aangelande goed
- van ambtswege: in het kader van het algemeen belang of de openbare veiligheid, zonder dat daar een aanvraag voor werd ingediend.
Het tijdelijk wegnemen of het definitief verplaatsen van bijvoorbeeld straatmeubilair, kleine landschapselementen of voorwerpen van openbaar nut worden beschouwd als het uitvoeren van werkzaamheden aan de openbare ruimte;
§2. Aanvraagtermijnen
De aanvraag tot inname van het openbaar domein moet worden ingediend:
Artikel 3: toepassingsgebied
§1. Dit reglement is van toepassing op het grondgebied van de stad Tienen.
§2. Dit reglement is niet van toepassing op de inname van het openbaar domein voor doeleinden van commercieel belang door middel van terrassen, automaten, verkoopkramen en andere constructies die voor handelsdoeleinden worden uitgebaat.
Artikel 4: vergunning
§1. Zonder schriftelijke en voorafgaande toestemming van de stad al naargelang het type aanvraag, is het verboden de openbare weg in te nemen. Het betalen van belasting of retributie op de tijdelijke inname van het openbaar domein bij het uitvoeren van bouw-, onderhouds- en instandhoudingswerken en verhuis houdt geen toestemming in om de openbare weg in te nemen. Het politiereglement van de stad is van toepassing.
§2. Voor de aanvragen die betrekking hebben op het afsluiten van een straat, het voorzien van een omleiding, het instellen van éénrichtingsverkeer en/of het omdraaien van een rijrichting, zowel voor werken als verhuis zal de vergunning steeds afgeleverd worden door het college van burgemeester en schepenen.
§3. Bij het plaatsen van signalisatie dient de aanvrager van de vergunning ervoor te zorgen dat de gebruikte verkeersborden reglementair zijn en reglementair geplaatst worden volgens de plaatsingsvoorwaarden bijgevoegd bij de vergunning. Parkeerborden dienen min. 24u voor aanvang van de inname geplaatst te worden. De aanvrager van de vergunning dient steeds foto’s van het tijdig geplaatste parkeerverbod te uploaden in het digitaal platform. Dit is van belang bij eventuele problemen zodat de politie kan nagaan of het parkeerverbod volgens de wettelijk opgelegde termijn werd geplaatst vooraleer over te gaan tot een takeling.
Indien er geen foto’s geüpload zijn, zal er niet overgegaan worden tot takeling van voertuigen.
§4. De originele vergunning moet steeds zichtbaar ter hoogte van de inname aanwezig zijn.
§5. Het privaat gebruik van het openbaar domein gebeurt steeds op eigen risico van de begunstigde van de machtiging en onder zijn verantwoordelijkheid.
§6. Na toekenning van de vergunning ontvangt de aanvrager van het digitaal platform een uitnodiging tot betaling.
Aanvragen blijven in het digitaal platform als “te betalen”. Indien niet wordt overgegaan tot betaling via het digitaal platform wordt de retributie op een later tijdstip door de financiële dienst ingevorderd door middel van een dwangbevel.
De aanvrager dient contact te nemen met dienst Integrale Veiligheid om deze aanvraag alsnog te annuleren bij het niet innemen van het openbaar domein en dit voor de startdatum van de vergunning.
HOOFDSTUK 2: WERKZAAMHEDEN AAN DE OPENBARE RUIMTE
Artikel 5: werkzaamheden door de burger
§1. Mits akkoord van de stad mag de gebruiker de schade aan het openbaar domein zelf herstellen of door een erkend aannemer laten herstellen. Indien nodig zal de stad, op kosten en risico van de gebruiker, die herstelling ongedaan maken en zelf tot definitieve herstelling overgaan. De uitvoerder van de herstelling moet zich houden aan het Standaardbestek 250. Artikel 6 is verder van toepassing.
§2. Binnen één maand ontvangt de aanvrager een uitnodiging om samen met een stadsafgevaardigde ter plaatse de nodige vaststellingen te doen. Artikel 6 is verder van toepassing.
Artikel 6: werken van ambtswege
§1. Van ambtswege en op kosten en risico van de eigenaar van het aangelande goed kan de stad werkzaamheden uitvoeren aan de openbare ruimte
§2. De eigenaar van het aangelande goed ontvangt een verwittiging van de stad dat zij werken van ambtswege zal uitvoeren en een uitnodiging om samen met een stadsafgevaardigde ter plaatse de nodige vaststellingen te doen. Bij gebrek aan reactie op de uitnodiging stelt de stad de kostenraming eenzijdig vast. Daarna verzendt de stad aangetekend een aansprakelijkheidsstelling met een kostenraming. De eigenaar dient binnen 14 dagen na ontvangst van de aangetekende brief hierop schriftelijk te reageren, zoniet wordt hij verondersteld ermee akkoord te gaan. Daarop zal de stad de werken van ambtswege uitvoeren.
Artikel 7: voorstel tot betaling
De eigenaar, de gebruiker of de aanvrager ontvangt een voorstel tot betaling van een minnelijke schikking, dat de definitieve afrekening omvat. De verdere invordering van de kosten wordt afgehandeld door de financieel directeur.
HOOFDSTUK 3: HANDHAVING
Artikel 8: toezicht
Onverminderd de bevoegdheid van politie, GAS-vaststellers, bouwtoezichters en anderen hebben ambtenaren van de stad steeds het recht om de toepassing van dit reglement te controleren. Er moet aan hen steeds toegang worden verleend tot de ingenomen openbare ruimte, zelfs als deze is afgesloten. De door de politie, GAS-vaststellers of bevoegde ambtenaren opgestelde processen-verbaal hebben bewijskracht tot bewijs van het tegendeel.
De politie kan overgaan tot het intrekken van de vergunning en kan de ontruiming van het openbaar domein laten uitvoeren.
Artikel 9: hogere wetgeving
Dit reglement doet geen afbreuk aan de toepassing van hogere wetgeving of andere stedelijke regelgeving en de sancties daarin voorzien.
HOOFDSTUK 4: SCHADE DOOR INNAME VAN DE OPENBARE RUIMTE
Artikel 10: aansprakelijkheid
De gebruikers en/of de opdrachtgever zijn hoofdelijk aansprakelijk voor elke schade die de stad lijdt door de inname of ten gevolge van de inname van de openbare ruimte.
Alle schade die ingevolge het voorwerp van de toelating aan het openbaar domein wordt veroorzaakt vanaf de aanvang tot het einde van de werken moet zonder verwijl worden gemeld aan de aangestelde van de stad. Ze moet onmiddellijk ter plaatse worden beveiligd in afwachting van een onverwijlde herstelling door de houder van de toelating.
Tijdens de kantooruren moet de schade onmiddellijk worden gemeld aan de aangestelde van de stad voor het betreffende werk. De gegevens van de aangestelde zijn opgenomen in de toelating die de stad aan de aanvrager of melder aflevert.
Buiten de kantooruren moet deze melding onmiddellijk gebeuren bij de wachtdienst van de politie. Vervolgens kunnen zij de aangestelde van de stad contacteren.
Inbreuken op dit artikel machtigen het stadsbestuur om maatregelen te nemen van ambtswege door de nodige signalisatie aan te brengen en herstellingen uit te voeren of te laten uitvoeren, de omvang van de schade eenzijdig te bepalen en de kostprijs voor de genomen maatregelen van ambtswege terug te vorderen van de houder van de toelating.
Elke beschadiging door de stad gemeld vanaf de aanvang van de werken tot het einde van de waarborgperiode moet zo nodig onmiddellijk beveiligd en onverwijld hersteld worden door de houder van de toelating. Wanneer de schade gevaar vormt voor de openbare veiligheid moeten de nodige herstellingen gebeuren binnen 24 uur. Wanneer de schade geen gevaar vormt voor de openbare veiligheid moeten herstellingen gebeuren binnen 5 werkdagen.
De herstelling gebeurt in overleg met de aangestelde van de stad.
Artikel 11: openbare veiligheid
§1. Ten alle tijden moet door de gebruiker de veiligheid van de openbare ruimte gevrijwaard worden. De gebruiker is verplicht om tijdelijke maatregelen te nemen om de openbare veiligheid te garanderen, zowel gedurende als na beëindiging van de inname van de openbare ruimte. De burgemeester kan in dat verband maatregelen bevelen. Het gemeentelijke politiereglement is van toepassing.
§2. Na het einde van de inname maakt de gebruiker de openbare ruimte volledig vrij en neemt onmiddellijk alle maatregelen opdat de openbare weg veilig is gesteld.
Het voormeld artikel 10 is van overeenkomstige toepassing.
HOOFDSTUK 5: AANVRAAG
Artikel 12: indienen aanvraag
§1. De aanvraag wordt ingediend bij de dienst integrale veiligheid en vergunningen aan de hand van de daartoe ter beschikking gestelde webapplicatie voor de tijdelijke inname van het openbaar domein. Indien er impact/hinder is op de verkeersveiligheid en/of mobiliteit moet door de aanvrager een signalisatieplan aangeleverd worden.
Onvolledige aanvragen en/of aanvragen die ingediend worden op een niet daartoe ter beschikking gestelde wijze, zijn niet ontvankelijk.
Bij het aanvragen van een signalisatievergunning wegeniswerken zal er steeds een korte toelichting gegeven worden van de aard van de werken.
Voor nutswerken van cat. 1 en cat. 2 zal steeds de domeinvergunning bij de aanvraag signalisatie wegeniswerken gevoegd worden.
Voor aanvragen dringend herstel moet eerst de politie gecontacteerd worden (dienst Verkeer) alvorens de aanvraag tot regularisatie in te dienen. In de aanvraag dient vermeld te worden dat de politie op de hoogte is van de hoogdringendheid. Enkel dan kan de administratieve kost vrijgesteld worden.
Bij zeer dringende interventies is de politie bevoegd om werken onmiddellijk te laten uitvoeren of om de straat onmiddellijk af te sluiten.
Voor werken in opdracht van de stad Tienen zullen steeds de contactgegevens van de opdrachtgever toegevoegd worden.
§2. Het is mogelijk de begindatum van de afgeleverde vergunning in de tijd te verschuiven, behalve in het geval er reeds een effectieve inname van het openbaar domein heeft plaatsgevonden en/of de begindatum van de vergunning werd overschreden.
Het wijzigen van de ingenomen oppervlakte, locatie en duur is steeds mogelijk, mits het indienen van een nieuwe aanvraag.
Indien de wijziging, middels een nieuwe aanvraag, betrekking heeft op een grotere in te nemen oppervlakte en/of een langere duurtijd zal de verschuldigde belasting dienovereenkomstig worden aangepast.
§3. De intekening van de oppervlakte dient nauwkeurig te gebeuren aangezien de prijs van de vergunning berekend wordt op basis van de ingetekende oppervlakte. Er kan gecontroleerd worden of de aangevraagde oppervlakte overeenkomt met de werkelijk ingenomen oppervlakte.
§4. Bij een verhuis binnen de stad Tienen, waarbij twee innames van het openbaar domein nodig zijn op twee verschillende locaties en waarbij de technische dienst op beide locaties parkeerverbod dient te plaatsen, krijgt één van de twee aanvragen een vrijstelling.
§5. Wanneer de vergunninghouder voorziet dat aan het einde van de vergunde termijn het openbaar domein niet zal kunnen ontruimd worden, moet hij een verlenging van de vergunningstermijn aanvragen. Deze aanvraag moet minstens drie werkdagen voor het verstrijken van de reeds vergunde termijn worden ingediend (dag van de aanvraag en dag van het verstrijken van de vergunde termijn niet inbegrepen).
§6. Een reeds betaalde belasting wordt niet terugbetaald, behoudens in uitzonderlijke omstandigheden in geval van overmacht (ziekte, ongeval, overlijden, extreme weersomstandigheden). Deze omstandigheden dienen steeds gestaafd te worden door middel van een motivatie via mail over te maken aan de dienst Integrale Veiligheid en Vergunningen. Elke aanvraag tot terugbetaling zal afzonderlijk beoordeeld worden door het college van burgemeester en schepenen.
§7. De aanvraag tot inname stelt de gebruiker niet vrij van het aanvragen van een toestemming of vergunning of het doen van een aangifte ingevolge een hogere wetgeving of een andere stedelijke reglementering.
§8. Zonder voorafgaande vergunning voor de inname van de openbare ruimte is het de gebruiker verboden de openbare ruimte in te nemen.
§9. Regularisatie is mogelijk in de volgende gevallen:
- geen vergunning aangevraagd en de werken zijn gestart en/of afgewerkt;
- geen vergunning aangevraagd en er wordt of werd een straat afgesloten;
- een vergunning te laat aangevraagd en termijnen tussen het indienen van de aanvraag en de geplande inname van het openbaar domein is korter dan hierboven beschreven;
- inname van het openbaar domein duurt langer dan voorzien op de afgeleverde vergunning en verlenging van de vergunning werd te laat aangevraagd;
- meer oppervlakte innemen dan voorzien op de afgeleverde vergunning;
- andere locatie ingenomen dan voorzien op de afgeleverde vergunning.
§10. Voor grote werven (>100m²), langdurige werken (>2 maanden) of werken met een impact op de veiligheid van alle weggebruikers (inname zebrapad, inname van een volledig voetpad, fietspad, …) dient een voorafgaandelijk overleg plaats te vinden met alle betrokken partijen die nodig zijn voor een goede opstart en verloop van de werf inzake inname openbaar domein. Het verslag van het overleg dient bij de aanvraag tot inname van het openbaar domein gevoegd te worden.
Bij niet naleving van de in het verslag vermelde afspraken kan de politie of de aangestelde ambtenaren van de stad overgaan tot intrekking van de afgeleverde vergunning en de ontruiming van het openbaar domein.
Bij elke werfuitbreiding dient de aanvrager/aannemer steeds een aanvraag tot uitbreiding in te dienen bij de dienst integrale veiligheid en vergunningen aan de hand van de daartoe ter beschikking gestelde webapplicatie voor de tijdelijke inname van het openbaar domein.
Artikel 13: plaatsbeschrijving
§1. De plaatsbeschrijving wordt bij de dienst Openbare Werken ingediend per post of via mail naar openbarewerken@tienen.be
§2. De plaatsbeschrijving en de daarbij horende foto’s moeten van recente datum zijn (maximum één maand oud te rekenen vanaf de datum van aangifte).
§3. Desgevallend stelt de stad zelf een plaatsbeschrijving op, in het bijzonder wanneer de aanvrager nalaat een plaatsbeschrijving na beëindiging inname openbare ruimte te bezorgen. De kosten hiervoor vallen ten laste van de aanvrager en worden vastgesteld door het college.
§4. Bij gebrek aan een plaatsbeschrijving voor de werken, wordt de openbare ruimte geacht in goede staat te zijn. Ook wanneer de stad schriftelijk heeft meegedeeld niet akkoord te gaan met de ingediende plaatsbeschrijving wordt de openbare ruimte geacht in goede staat te zijn
§5. Werkwijze:
De stad wordt verondersteld akkoord te gaan met de plaatsbeschrijving openbare ruimte voor inname indien zij binnen 14 dagen na datum van aangifte geen gemotiveerde opmerkingen heeft gemaakt. De aanvrager dient binnen 14 dagen na ontvangst van het schrijven met gemotiveerde opmerkingen van de stad hierop schriftelijk te reageren, zo niet wordt hij verondersteld ermee akkoord te gaan.
De stad wordt verondersteld akkoord te gaan met de plaatsbeschrijving openbare ruimte na beëindiging inname indien zij binnen de maand na datum van aangifte geen gemotiveerde opmerkingen heeft gemaakt. De aanvrager dient binnen 14 dagen na ontvangst van het schrijven met gemotiveerde opmerkingen van de stad hierop schriftelijk te reageren, zo niet wordt hij vermoed ermee akkoord te gaan.
Artikel 14: stilleggen van de werken, mits aanvullende motivatie
Onverminderd zijn andere wettelijke bevoegdheden is de burgemeester gemachtigd, mits aanvullende motivatie, zonder dat de houder van de toelating of de aannemer op enige vergoeding aanspraak kan maken, de toegelaten werken tijdelijk, gedeeltelijk of geheel stil te leggen, wijzigingen door te voeren en zelfs de definitieve stopzetting te bevelen met herstelling van de site in haar oorspronkelijke toestand op risico en kosten van de houder van de toelating of de aannemer wanneer de veiligheid van zowel personeel, omwonenden als verkeer niet kan gegarandeerd worden. Aan deze beslissing zal steeds onderling overleg voorafgaan.
HOOFDSTUK 6: BEBAKENING
Artikel 15: Signalisatie en afbakening van de werf
De bebakening wordt, met uitzondering voor een inname van het openbaar domein ter gelegenheid van een verhuis, door de aanvrager of een door de aanvrager aangestelde onderneming, geplaatst.
De werken mogen pas aanvangen nadat de aanvrager beschikt over de nodige toelating of goedkeuring, afgeleverd door het college van burgemeester en schepenen, en eventuele andere toelatingen van andere instellingen, diensten en/of besturen en nadat de nodige signalisatie werd aangebracht. Indien de politie bijkomende richtlijnen geeft, moet de signalisatie onmiddellijk aangepast te worden.
De houder van de toelating moet ervoor zorgen dat de werkzaamheden worden verricht zonder afbreuk te doen aan de openbare veiligheid.
De bebakening van de te benutten werkruimte moet in overeenstemming zijn met het koninklijk besluit van 1 december 1975 houdende het algemeen reglement op de politie van het wegverkeer en van het gebruik van de openbare weg, aangevuld bij ministerieel besluit van 25 maart 1977, ministerieel van 14 november 1978 en ministerieel besluit van 30 april 1993 betreffende het signaleren van werken en verkeersbelemmeringen op de openbare weg, en latere wijzigingen.
De bebakening moet zodanig uitgevoerd worden dat er geen inkijk mogelijk is.
Buiten de werkuren, onder meer ‘s avonds, tijdens de weekends en telkens wanneer de werken voor een bepaalde tijd onderbroken worden, moeten de verkeersborden die op dat ogenblik niet nodig zijn, weggenomen of voldoende afgedekt worden.
Tijdens de duur van de werken moet de houder van de toelating er voor zorgen dat er een bord aangebracht wordt met de vermelding van:
Na het einde van de werken moet de houder van de toelating de politie verwittigen om te laten controleren of de verwijderde verkeersborden, de parkeermeters en het stadsmeubilair terug op de juiste plaats werden aangebracht.
Pas wanneer de politie de controle zonder opmerkingen uitgevoerd heeft, mag de tijdelijke signalisatie verwijderd worden. Deze controle dient beschreven te worden in het dagboek (indien van toepassing). Tevens dient de politie een verklaring hieromtrent op te maken en te bezorgen aan de houder van de toelating. Een afschrift van deze verklaring wordt bezorgd aan de aangestelde van de gemeente.
HOOFDSTUK 7: SLOTBEPALINGEN
Artikel 16: betwistingen
Alle gevallen van schade aan de openbare ruimte ten gevolge van het gebruik ervan en die in onderhavig reglement niet aan bod zijn gekomen, zullen worden behandeld door het college van burgemeester en schepenen volgens de principes van onderhavig reglement.
Artikel 17: inwerkingtreding
Dit reglement treedt in werking op 1 januari 2026.